Sağlık Bakanlığı bünyesinde hazırlanan düzenlemeyle sigara, şekerli içecekler ve bazı atıştırmalıklardan katkı payı alınması planlanıyor. 25 maddelik taslak kapsamında kurulması öngörülen Sağlıklı Hayata Katkı Fonu için tütün ürünlerinden başlayarak yeni bir finansman modeli oluşturulması hedefleniyor.
Taslağa göre paketli tütün ürünlerinden paket başına 20 TL alınması öngörülüyor. Kilo ile satılan paketsiz tütünde ise katkı payının kilogram başına 100 TL olması planlanıyor.
Yıllık 5,5 milyar paketlik sigara tüketimi üzerinden yapılan hesaplamada, yalnızca paketli tütün ürünlerinden elde edilecek kaynağın yaklaşık 110 milyar TL seviyesine ulaşabileceği belirtiliyor. Düzenleme henüz yürürlükte bulunmuyor.
Şekerli içecek ve atıştırmalıklar da kapsamda
Planlanan katkı payı tütün ürünleriyle sınırlı kalmayacak. Taslakta şekerli içeceklerden, içerdikleri şeker miktarına göre 100 mililitre başına 5 TL’ye kadar katkı payı alınması öngörülüyor.
Yüksek kalorili ve aşırı tüketimi tavsiye edilmeyen bazı atıştırmalık ürünler de düzenlemeye dahil ediliyor. Bu ürünlerden satış fiyatının yüzde 20’si oranında katkı payı alınması planlanıyor.
Taslakta yer alan başlıca katkı payları şöyle:
| Ürün | Planlanan katkı payı |
|---|---|
| Paketli tütün ürünleri | Paket başına 20 TL |
| Paketsiz tütün | Kilogram başına 100 TL |
| Şekerli içecekler | 100 mililitre başına 5 TL’ye kadar |
| Belirli atıştırmalıklar | Satış fiyatının yüzde 20’si |
Fon sağlık ve beslenme programlarında kullanılacak
Fonda toplanacak gelirin öncelikli kullanım alanları arasında okul beslenme programları ile çocukluk çağı obezitesiyle mücadele bulunuyor. Diş sağlığı çalışmaları, spor yatırımları ve sağlıklı yaşam projelerinin de bu kaynaktan desteklenmesi planlanıyor.
Sigara bırakma polikliniklerinin kapasitesinin artırılması ve nikotin tedavilerinin desteklenmesi de taslakta yer alıyor. Akciğer kanseri ve KOAH gibi tütün kullanımıyla bağlantılı hastalıkların tarama ve tedavi süreçlerine kaynak aktarılması öngörülüyor.
Taslağın ekim veya kasımda Meclis’e sunulması planlanıyor
Sağlık Bakanlığı bünyesinde hazırlandığı belirtilen taslağın, AK Parti grubundaki çalışmaların ardından yasa teklifine dönüştürülmesi planlanıyor. Düzenlemenin ekim veya kasım ayında Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığına sunulması hedefleniyor.
Bu nedenle sigara paketlerinden 20 TL alınmasına ilişkin uygulama şu aşamada başlamış değil. Söz konusu tutarlar ve diğer katkı payları, henüz Meclis’e sunulması planlanan taslakta yer alıyor.