Ev hanımlarının emeklilik hayali yeniden gündemde. SGK Uzmanı Murat Göktaş, katıldığı canlı yayında mevcut sistemde kimlerin nasıl emekli olabileceğini anlatırken, özellikle kadınlar için kritik uyarılarda bulundu. Sistemde köklü bir değişiklik beklentisi sürerken, Göktaş’ın “bugünden adım atın” çağrısı dikkat çekti.
3 TEMEL KRİTER VAR
Göktaş, Türkiye’de emeklilik sisteminin temelini şu sözlerle özetledi:
“Türkiye’de emeklilik sistemi kadın ya da erkek fark etmeksizin üç temel kritere dayanıyor. Birincisi prim gün sayısını doldurmak, ikincisi belirli bir sigortalılık süresini tamamlamak ve üçüncüsü de gerekli yaş şartına ulaşmak. Ev hanımı olmanız bu üç şartı ortadan kaldırmıyor. Dolayısıyla sistemin dışında kalmamak için mutlaka bir şekilde sosyal güvence kapsamına girmeniz gerekiyor”
YÜRÜRLÜKTE DÜZENLEME YOK
Ev hanımlarına özel bir ayrıcalık olup olmadığı tartışmasına da açıklık getiren Göktaş, mevcut tabloyu şöyle anlattı:
“Bugün için sadece ev hanımı olduğunuz için emeklilikte ciddi bir pozitif ayrımcılık yok. Daha önce bu konuda devlet katkılı bir model konuşuldu, hatta belli bir kısmının devlet tarafından karşılanması gündeme geldi. Ancak şu an yürürlükte olan bir düzenleme bulunmuyor. Bu nedenle ev hanımlarının kendi imkanlarıyla sisteme dahil olması gerekiyor.”
Göktaş’a göre en kritik seçeneklerden biri ise isteğe bağlı sigorta ve doğum borçlanması:
“Ev hanımları isterlerse isteğe bağlı sigorta ödeyerek sisteme dahil olabilirler. Daha önce sigortalı bir işte çalışmışlarsa ve çocuk nedeniyle iş hayatından ayrılmışlarsa doğum borçlanmasıyla eksik günlerini tamamlayabilirler.
En fazla üç çocuk için borçlanma hakkı var ve bu da toplamda 2160 gün kazandırıyor. 2160 günü borçlanmak istiyorsanız yaklaşık 780.000 lira civarında bir rakamı da gözden çıkarmanız gerekiyor. Bu, emeklilik yolunda ciddi bir avantaj sağlar”
STAJ VE ÇIRAKLIK DETAYI
Göktaş, staj ve çıraklık dönemindeki sigorta girişlerinin normal emeklilikte başlangıç sayılmasa dahi, kadınlar için “doğum borçlanması” hakkı tanıdığını belirtti.
Göktaş’ın açıklamasına göre, daha önce stajyer veya çırak olarak çalışmış bir kadın, evlendikten sonra doğan çocukları için borçlanma yapabiliyor. Bu durum hem prim gün sayısını artırıyor hem de şartlara bağlı olarak emeklilik tarihini öne çekebiliyor.
“BİR GÜN BİLE OLSA SİGORTA GİRİŞİNİZ OLSUN”
Ev hanımlarına tavsiyelerde bulunan Murat Göktaş, “Ben emekli olamam” diyerek süreci ihmal etmemek gerektiğini belirtti. Gelecekte yasaların değişebileceğini veya sağlık sorunları nedeniyle malulen emeklilik gibi hakların doğabileceğini hatırlatan uzman, kadınların mutlaka bir yerden sosyal güvenlik sistemine dahil olmaları gerektiğini ifade etti.
Özellikle yıl sonuna doğru artan asgari ücretin borçlanma maliyetlerini yükselttiğini belirterek, imkanı olanların eski rakamlar üzerinden başvurularını yapmalarını önerdi.
