Bal, yürütülen yeni çalışmanın özellikle prim gün sayısı ile emekli maaşı arasındaki adaletsizliği gidermeyi hedeflediğini belirterek, düzenlemenin yaklaşık 5 milyon emekliyi doğrudan etkileyeceğini söyledi.

Emekli maaşlarında yeni dönem

En düşük emekli maaşının 20 bin liraya yükseltilmesinin ardından sistemin sürdürülebilirliği ve adaleti için yeni bir adım atıldığını belirten Bal, mevcut yapının ciddi sorunlar barındırdığını ifade etti. Bal’a göre, uzun yıllar yüksek prim ödeyenlerle kısa sürede düşük primle emekli olanların aynı maaşı alması sosyal güvenlik sisteminde büyük bir eşitsizlik yaratıyor.

En düşük emekli maaşı uygulaması nasıl başladı?

Murat Bal, en düşük emekli aylığı uygulamasının ilk kez 2019 yılında 1.000 lira olarak hayata geçirildiğini hatırlattı. Uygulamanın, özellikle 2008 sonrası aylık bağlama oranlarının düşmesi nedeniyle çok düşük kök maaşların ortaya çıkması sonucu devreye alındığını belirten Bal, “Amaç, emeklilerin yaşam şartlarını bir nebze olsun iyileştirmekti” dedi.

5 milyon emekli en düşük maaşı alıyor

Bal’ın paylaştığı verilere göre, başlangıçta yaklaşık 1 milyon emekliyi kapsayan en düşük maaş uygulaması bugün 5 milyon kişiye ulaştı. Bu artışın olumlu bir tabloyu yansıtmadığını vurgulayan Bal, “Bu kadar çok kişinin taban maaşa sıkışması sistemin sağlıklı işlemediğini gösteriyor” ifadelerini kullandı. Yeni düzenlemede maaşların kademeli olarak yukarı doğru ayrışması hedefleniyor.

Prim gün sayısı–maaş dengesi yeniden kurulacak

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in de dikkat çektiği prim-maaş dengesizliğine değinen Bal, “3600 günle emekli olanla, 9000 gün Bağ-Kur primi ödeyenin aynı maaşı alması büyük bir adaletsizliktir” dedi. Yeni sistemde temel ilkenin “Az prim ödeyene az, çok prim ödeyene çok maaş” olacağını belirten Bal, en düşük emekli maaşının 20 bin liranın altına düşmemesi gerektiğini özellikle vurguladı.

Kök maaş ve aylık bağlama oranı sorunu

Kök maaşların hâlâ 11–12 bin lira seviyelerinde kaldığını ifade eden Bal, bugün ödenen 20 bin liralık maaşın büyük ölçüde Hazine desteğiyle sağlandığını söyledi. 2008 sonrası düşürülen aylık bağlama oranlarının emekliler için ciddi hak kayıplarına yol açtığını belirten Bal, “1999 öncesinde 10 bin lira maaşla çalışan biri yaklaşık 7 bin lira emekli aylığı alabiliyordu. 2008 sonrası bu rakam 3 bin 500 liraya kadar düştü” örneğini verdi.

Emekliler ne bekliyor?

Türkiye genelinde ortalama emekli maaşının 25 bin liranın altında kaldığını belirten Murat Bal, SGK bünyesinde yürütülen çalışmanın yakın zamanda kamuoyuna açıklanmasının beklendiğini söyledi. Bal, “Hakkaniyetli ve dengeli bir düzenleme geleceğini düşünüyorum. En kritik kırmızı çizgi, en düşük emekli maaşının 20 bin liranın altına düşmemesi” diyerek sözlerini tamamladı.